Στις 14 Σεπτεμβρίου γιορτάζουμε την Ύψωση του Τιμίου Σταυρού, του κορυφαίου συμβόλου της Χριστιανοσύνης, και είναι μία από τις σημαντικότερες γιορτές της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Στην ουσία, γιορτάζεται η εύρεση του Σταυρού από την Αγία Ελένη στα Ιεροσόλυμα τον 4ο αιώνα, που αναδείχθηκε σε κορυφαίο σύμβολο από τα πρώτα χρόνια της Χριστιανοσύνης. 

Κατά την παράδοση, οι ιερείς εκείνη τη μέρα μοιράζουν βασιλικό στους πιστούς, αφού λέγεται ότι ο βασιλικός φύτρωνε στο σημείο που βρέθηκε ο Σταυρός του Ιησού. Σε πολλά σπίτια μάλιστα που έχουν εικονοστάσι, οι πιστοί τοποθετούν έναν βασιλικό.

Την ημέρα αυτή μάλιστα διατηρείται αυστηρή νηστεία. Φυσικά, και δεν επιτρέπεται το κρέας, το ψάρι, τα αυγά και τα γαλακτοκομικά, όπως σε όλες τις περιόδους νηστείας, όμως στη συγκεκριμένη περίπτωση, η Ορθόδοξη Εκκλησία δεν επιτρέπει ούτε το λάδι, ως ένδειξη ταπείνωσης και πνευματικής συντριβής. 

Η αυστηρή νηστεία της ημέρας αποτελεί μια πράξη συμμετοχής στο πάθος του Χριστού και ταυτόχρονα, έναν τρόπο πνευματικής προετοιμασίας και ευλάβειας απέναντι στη μεγάλη γιορτή.

Υπάρχει βέβαια μία εξαίρεση, από τις λίγες που ισχύουν γενικώς στο έτος: όταν η γιορτή πέφτει Σάββατο ή Κυριακή, το λάδι επιτρέπεται, με αποτέλεσμα τα λαδερά φαγητά να έχουν την τιμητική τους.

Εδώ σου έχουμε νόστιμες συνταγές για φαγητά λαδερά και νηστίσιμα, σπιτικά και γεμάτα νοστιμιά. Και μαζί και μερικά μεζεδάκια, που είναι επίσης νηστίσιμα. Τα περισσότερα από αυτά μετατρέπονται και σε αυστηρά νηστίσιμα αν τους αφαιρέσεις τελείως το λάδι.