Και τα δύο έχουν κοινή καταγωγή, το σιτάρι, κυρίως, γιατί κάποιες φορές προέρχονται και από άλλα δημητριακά. Όμως τα δυο τους ανήκουν σε δυο διαφορετικές κατηγορίες: το πλιγούρι είναι δημητριακό και το κουσκούς ζυμαρικό. Το πρώτο έχει λιγότερες θερμίδες και περισσότερα θρεπτικά συστατικά από το δεύτερο. Επίσης, το πλιγούρι χρειάζεται μαγείρεμα, ενώ το κουσκούς όχι. Πιο αναλυτικά:

Πλιγούρι

Το πλιγούρι στην Ελλάδα συναντάται και με άλλες ονομασίες όπως χόνδρος, πουργούρι ή μπλουγούρι και πρόκειται για προϊόν ήπιας επεξεργασίας. Προέρχεται από μερικώς ή ολικώς αποφλοιωμένους και σπασμένους κόκκους σκληρού σταριού, το οποίο στην αγορά διατίθεται σε πιο λεπτή ή πιο χοντρή μορφή. Θεωρητικά, θα μπορούσαμε να πούμε πως το πλιγούρι ανήκει στο πρώτο στάδιο αλέσματος του κόκκου του σταριού. Ακολουθούν το σιμιγδάλι (χοντρό και ψιλό) και τελευταίο το αλεύρι. 

Επίσης, υπάρχει και προβρασμένο πλιγούρι (οι κόκκοι αρχικά προβράζονται, στεγνώνουν και μετά αλέθονται) το οποίο χρειάζεται λιγότερο βράσιμο. Το ποντιακό κορκοτό ή κορκότο είναι ένα είδος πλιγουριού το οποίο χρησιμοποιείται ευρέως στην ποντιακή κουζίνα.

Ποιο ρύζι πάει με ποια συνταγή Τα βασικά είδη ρυζιού και σε ποιες συνταγές ταιριάζει το καθένα

Χρήσεις στην κουζίνα

Το πλιγούρι αντικαθιστά επάξια το ρύζι σε μαγειρευτά, γεμιστά, ντολμάδες, σούπες, σαλάτες κλπ. Για τις σαλάτες μας προτιμάμε το λεπτό πλιγούρι ενώ για όλα τα υπόλοιπα το χοντρό είναι προτιμότερο. Επίσης, με βάση το πλιγούρι φτιάχνεται ο «ξινόχοντρος», ο ιδιαίτερα χοντρός τραχανάς της Κρήτης που ζυμώνεται με αιγοπρόβειο ξινισμένο γάλα καθώς επίσης ο «γαλόχοντρος» (από γάλα που δεν έχει ξινίσει) και οι χάχλες της Λέσβου, μια ιδιαίτερη μορφή ξινόχοντρου όπου το μείγμα του τραχανά πλάθεται σε σχήμα μικρής κούπας που στεγνώνουν στον ήλιο. Οι χάχλες γεμίζονται με διάφορες γεμίσεις και ψήνονται συνήθως στο φούρνο. 

Πώς μαγειρεύεται το πλιγούρι

Το πλιγούρι γίνεται όπως το ρύζι σε αναλογία 1 μέρος πλιγούρι με 2-2,5 μέρη αλατισμένο νερό ή ζωμό και χρειάζεται γύρω στα 15 λεπτά μαγείρεμα. Πλένουμε και στραγγίζουμε το πλιγούρι και το ρίχνουμε σε ανάλογη ποσότητα νερού ή ζωμού που βράζει. Στο τέλος του προσθέτουμε λίγο λάδι και το ανακατεύουμε να αφρατέψει. Εναλλακτικά το μαγειρεύουμε σαν πιλάφι. Το σοτάρουμε δηλαδή σε λάδι, βούτυρο ή μείγμα τους και αφού γυαλίσει προσθέτουμε τα απαραίτητα, υγρά, ανακατεύουμε και μαγειρεύουμε. 

Κουσκούς

Στη Μαροκινή κουζίνα το κουσκούς είναι συνώνυμο του φαγητού. Όμως στην ουσία πρόκειται για είδος λεπτεπίλεπτου ζυμαρικού με καταγωγή τους Βέρβερους της Βόρειας Αφρικής που παρασκευάζεται από τα αρχαία χρόνια που γίνεται με βάση το χοντρό σιμιγδάλι σκληρού σταριού. Η συνταγή πέρασε στους Άραβες οι οποίοι με τη σειρά τους το σύστησαν στα μέρη της Ευρώπης που κατέκτησαν κάνοντας έντονη την παρουσία τους, πριν διαδοθεί σε όλο τον κόσμο. 

Πώς φτιάχνεται το κουσκούς; 

Παραδοσιακά το κουσκούς φτιαχνόταν στο χέρι με βάση χοντρό σιμιγδάλι και αλεύρι. Ο τρόπος ήταν επίπονος και χρονοβόρος και οι γυναίκες μαζεύονταν κατά ομάδες για να το φτιάξουν. Αρχικά διέβρεχαν το σιμιγδάλι με νερό και στη συνέχεια το κυλούσαν πάνω σε αλεύρι το οποίο κολλούσε πάνω του σχηματίζοντας μικροσκοπικές μπαλίτσες ελάχιστων χιλιοστών. Ύστερα άφηναν αυτές τις μπαλίτσες να στεγνώσουν στον ήλιο και τέλος τις περνούσαν από συγκεκριμένο κόσκινο για να αποκτήσουν ομοιομορφία στον κόκκο. Το διατηρούσαν σε πάνινες σακούλες όπως όλα τα ζυμαρικά. Στη σύγχρονη εκδοχή του, το κουσκούς γίνεται από χοντροσπασμένο και βρασμένο στον ατμό σιτάρι που στη συνέχεια αποξηραίνεται και συσκευάζεται. 

Κιμάς: Τα είδη, τα καλύτερα κομμάτια και τα μυστικά για τέλειο αποτέλεσμα Όλα όσα πρέπει να ξέρεις για τον κιμά, από την αγορά μέχρι το μαγείρεμα

Πώς μαγειρεύεται;

Στη Βόρεια Αφρική χρησιμοποιούν ένα ειδικό σκεύος, την κουσκουσιέρα. Αρχικά το κουσκούς διαβρέχεται με νερό και μετά τοποθετείται στο καλαθάκι της κουσκουσιέρας έτσι ώστε να ενυδατωθεί με τον ατμό του ζωμού του εκάστοτε φαγητού που βράζει κάτω από το καλάθι, απορροφώντας έτσι όλα τα αρώματα των λαχανικών, των κρεατικών και των μπαχαρικών του. Εμείς που δεν έχουμε κουσκουσιέρα, απλώς το ρίχνουμε σε καυτό αλατισμένο νερό ή ζωμό σε αναλογία 1 προς 1, το ανακατεύουμε, το σκεπάζουμε και το αφήνουμε 5 λεπτά να φουσκώσει. Ύστερα το αφρατεύουμε ανακατεύοντας απαλά με πιρούνι και του προσθέτουμε λίγο λάδι ή βούτυρο. 

Χρήση στην κουζίνα

Χρησιμοποιείται σε σαλάτες ανακατεμένο με ψιλοκομμένα λαχανικά, βότανα και μπαχαρικά ή γίνεται συνοδευτικό σε κρέατα, πουλερικά, μαγειρεμένα λαχανικά, θαλασσινά και ψάρια.

Και το κουσκουσάκι τι είναι;

Αυτό έχει μικρή ή καμία σχέση με το κουσκούς που περιγράφουμε παραπάνω. Το κουσκουσάκι ή κουσκούσι (ποντιακό) ή κουσκουσέ (Πελοπόννησος) καθώς και το ισραηλίτικο couscous είναι ένα άλλου τύπου ζυμαρικό που χρειάζεται μαγείρεμα. Έχει σφαιρικό σχήμα που το μέγεθός του ποικίλει ανάλογα τον τόπο παρασκευής του. Επίσης, μπορεί να διαφέρει και ως προς τη σύνθεσή του γιατί κάποιες φορές περιέχει και αυγό.

Δες εδώ και μερικές συνταγές με πλιγούρι και κουσκούς
Gastropedia