Τα παλιά βιβλία μαγειρικής δεν κρύβουν μόνο συνταγές, αλλά και ίχνη από ζωές που πέρασαν: χειρόγραφες σημειώσεις, λεκέδες, μικρές αλλαγές στα υλικά και οικογενειακές ιστορίες που επιβιώνουν μέσα στον χρόνο.
Καθώς περιπλανιέσαι στις τσακισμένες σελίδες τους, μπορείς να διαβάσεις τις σημειώσεις που έχουν γράψει με μολύβι οι αρχικοί ιδιοκτήτες τους, καταγράφοντας τις προσθήκες και τις τροποποιήσεις που ανακάλυψαν στην πορεία. Μπορεί κανείς να καταλάβει ποιες συνταγές αγαπούσαν ιδιαίτερα από τους λεκέδες που έχουν αφήσει πάνω στο κείμενο.
Είναι τελικά σαν να μιλάς με τους ανθρώπους που κάποτε τα κρατούσαν στα χέρια τους, ακόμη κι αν εκείνοι μπορεί να ζούσαν στην άλλη άκρη της ηπείρου και να έχουν πεθάνει εδώ και δεκαετίες.
Και υπάρχει κάτι σχεδόν υπερφυσικό στην ίδια την πράξη της μαγειρικής. Άλλωστε, είναι ό,τι πιο κοντινό φτάνουν οι περισσότεροι από εμάς στο να βιώσουν την αληθινή μαγεία στην καθημερινή τους ζωή. Συγκεντρώνουμε υλικά, τα συνδυάζουμε - ίσως χρειαστεί να κόψουμε σε κύβους, να χτυπήσουμε, να βράσουμε, να αναδιπλώσουμε απαλά ή να ψήσουμε - και το τελικό αποτέλεσμα είναι κάτι εντελώς διαφορετικό. Τα λαχταριστά πιάτα που προκύπτουν δεν μοιάζουν καθόλου με τον σωρό από σκληρά λαχανικά ή ωμά κρέατα από τον οποίο ξεκινήσαμε.
Η αλήθεια είναι πως όσο πιο παλιά, τόσο πιο προσεγμένα. Τουλάχιστον τότε. Οι γιαγιάδες μας πρόσεχαν τα βιβλία ως κόρες οφθαλμού και οι μαμάδες, αλλά εκείνες λίγο λιγότερο. Οι μητέρες μας ωστόσο αυτοσχεδίαζαν πάνω στις συνταγές και αντικαθιστούσαν υλικά χωρίς πολλή σκέψη, μερικές φορές με καταστροφικά αποτελέσματα, άλλες φορές με νόστιμα φαγητά.
Μέσα σε αυτές τις σελίδες, τελικά, νιώθουμε την παρουσία των δικών μας ανθρώπων. Και ποιος ξέρει; Ίσως κάποια μέρα, τα παιδιά και τα εγγόνια μας να ανατρέχουν και αυτά στις δικές μας σημειώσεις (αν υπάρχουν, για τους πιο παραδοσιακούς).
Μερικά παραδείγματα
Ένας άνθρωπος που σίγουρα δεν θεωρεί παράξενη αυτή την ιδέα είναι ο B. Dylan Hollis είναι ο συγγραφέας βιβλίων μαγειρικής που έγινε γνωστός παρασκευάζοντας συνταγές από το παρελθόν. Κατανοεί τη δύναμη που έχουν τα παλιά βιβλία μαγειρικής να μας μεταφέρουν σε άλλες εποχές. Έχει συγκεντρώσει εκατοντάδες τέτοια βιβλία, πολλά από τα οποία του έχουν στείλει θαυμαστές από μακρινά μέρη.
Σε μια πρόσφατη συνέντευξη, έβγαλε από τη συλλογή του ένα από τα πολλά κοινοτικά βιβλία μαγειρικής: έναν τόμο 500 σελίδων από το 1987, με τίτλο The Howells Nebraska Centennial Cookbook, που εκδόθηκε για να γιορτάσει τα εκατοστά γενέθλια της πόλης Χάουελς στη Νεμπράσκα.
Οι συνταγές του περιλαμβάνουν πιάτα επηρεασμένα από την ευρωπαϊκή κουζίνα, καθώς και κέικ ταψιού με σοκολάτα, τα οποία πιθανότατα ήταν δημοφιλή στις τοπικές κουζίνες της εποχής. Περιέχει, όμως, και παράξενα προσωπικά στοιχεία, όπως μια ενότητα στην οποία παιδιά του τοπικού νηπιαγωγείου ερωτώνται πώς πιστεύουν ότι πρέπει να μαγειρεύεται μια γαλοπούλα για την Ημέρα των Ευχαριστιών. Οι ιδέες των παιδιών ήταν αρκετά ευφάνταστες. Ένα από αυτά πρότεινε: «Βγάζουμε τα φτερά, την πυροβολούμε με όπλο και τη μαγειρεύουμε όλη τη νύχτα».
Τέτοιες ματιές στη ζωή ενός μικρού χωριού επιτρέπουν στον αναγνώστη να βιώσει πραγματικά πώς ήταν η ζωή εκεί, λέει ο Hollis.
«Τα βιβλία μαγειρικής είναι διαδραστικά, ενώ μεγάλο μέρος της ιστορίας δεν είναι», είπε. «Όταν φτιάχνεις αυτά τα φαγητά, φτιάχνεις ακριβώς όσα έφτιαχναν εκείνοι στο Χάουελς το 1987, και νιώθεις αμέσως ότι κάνεις ό,τι έκαναν κι εκείνοι, με τον τρόπο που το έκαναν εκείνη την εποχή».
Η Bonnie Slotnick, ιδιοκτήτρια του παλαιοβιβλιοπωλείου Bonnie Slotnick Cookbooks, στο East Village της Νέας Υόρκης, έλκεται από παλιά και μεταχειρισμένα βιβλία, όχι μόνο για τα περίτεχνα σχέδιά τους, αλλά και για την πατίνα που έχουν αποκτήσει από τα χέρια όσων τα χρησιμοποίησαν πριν από εκείνη.
Όπως είπε σε συνέντευξή της, η αγάπη της για τα βιβλία ξεκίνησε από τη βιβλιοθήκη, όταν ήταν παιδί.
«Δεν ήταν τα πιο όμορφα και γυαλιστερά πράγματα», είπε. Για τους παλιούς τόμους, πρόσθεσε: «Μου αρέσει απλώς η ίδια η υπόσταση του βιβλίου». Ένα άλλο, όμως, περιέχει μια μοναδική πρόταση που μοιάζει να κρύβει μέσα της ένα ολόκληρο μυθιστόρημα:
Καμιά φορά μάλιστα, ανοίγοντας αυτά τα βιβλία, φανταζόμαστε ακόμη και τον ιδιοκτήτη ή την ιδιοκτήτρια του βιβλίου στην κουζίνα τους, όλα εκείνα τα χρόνια πριν. Να ψήνει και να ανακατεύει το φαγητό στην κατσαρόλα, έχοντας το βιβλίο δίπλα.
Αυτά είναι τα πράγματα που βρίσκουμε στα παλιά βιβλία μαγειρικής: δεσμούς, αναμνήσεις, μυστήρια.
Πηγή: The Washington Post
Διάβασε ακόμα:
