Η φροντίδα της στοματικής υγιεινής είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς συνδέεται άμεσα με τη γενικότερη υγεία του οργανισμού. Και το καλό είναι ότι η διατήρηση υγιών δοντιών δεν απαιτεί πάντα μια επίσκεψη στον οδοντίατρο. Μερικές φορές αρκεί να πίνεις περισσότερο νερό ή να εντάξεις μερικές μικρές, καθημερινές συνήθειες στην καθημερινότητά σου.
Η σύνδεση της στοματικής υγείας με τη συνολική υγεία
Έρευνες έχουν συνδέσει διάφορα προβλήματα στοματικής υγείας με μια σειρά άλλων παθήσεων, όπως αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης κατάθλιψης, ρευματοειδούς αρθρίτιδας, άσθματος, διαβήτη τύπου 2 και άνοιας. Σε μία μελέτη με περισσότερους από 5.000 ηλικιωμένους συμμετέχοντες, η κακή στοματική υγεία συσχετίστηκε με μεγαλύτερη πιθανότητα θανάτου από οποιαδήποτε αιτία μέσα σε διάστημα 15 ετών.
Μέχρι στιγμής, ωστόσο, υπάρχουν μόνο θεωρίες που επιχειρούν να εξηγήσουν αυτή τη σχέση και όχι δεδομένα που να αποδεικνύουν μια άμεση σχέση αιτίας - αποτελέσματος.
Η πρώτη θεωρία υποστηρίζει ότι τόσο η περιοδοντική νόσος όσο και η τερηδόνα προκαλούν φλεγμονή στο στόμα, η οποία ενδέχεται να αυξάνει τη φλεγμονή στην κυκλοφορία του αίματος και κατ’ επέκταση σε ολόκληρο τον οργανισμό. Η δεύτερη θεωρία αναφέρει ότι βακτήρια που βρίσκονται στο στόμα μπορεί να εισέλθουν στην κυκλοφορία του αίματος και να επηρεάσουν άλλα όργανα και συστήματα του σώματος, συμβάλλοντας στην εμφάνιση ασθενειών.
Ορισμένες από τις παθήσεις που έχουν συνδεθεί με τη στοματική υγεία παρουσιάζουν ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες συσχετίσεις, ενώ σε κάποιες περιπτώσεις η σχέση φαίνεται να λειτουργεί αμφίδρομα. Για παράδειγμα, ο ανεπαρκώς ρυθμισμένος διαβήτης μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο εμφάνισης στοματικών λοιμώξεων, ενώ η νόσος των ούλων μπορεί να δυσκολέψει τον έλεγχο των επιπέδων σακχάρου στο αίμα. Σε άλλες περιπτώσεις, διαφορετικές παθήσεις ενδέχεται να μοιράζονται κοινά υποκείμενα αίτια.
Έρευνες υποδεικνύουν ότι μπορεί να υπάρχει ένας κοινός φλεγμονώδης μηχανισμός, ο οποίος ενεργοποιεί παρόμοια ανοσολογική απόκριση απέναντι σε συγκεκριμένα βακτήρια του στόματος που εμπλέκονται τόσο στη ρευματοειδή αρθρίτιδα όσο και στις παθήσεις των ούλων.
Ωστόσο, μέχρι να υπάρξουν περισσότερα επιστημονικά δεδομένα, είναι αδύνατο να γνωρίζουμε με βεβαιότητα τι ακριβώς εξηγεί αυτές τις συσχετίσεις. Παρότι οι σχέσεις μεταξύ των παθήσεων του στόματος και των συστηματικών νοσημάτων είναι εμφανείς, είναι πιθανό να επηρεάζονται και από άλλους παράγοντες.
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το κάπνισμα. Οι καπνιστές έχουν αυξημένο κίνδυνο τόσο για προβλήματα στοματικής υγείας όσο και για καρδιαγγειακές παθήσεις. Ωστόσο, ο κοινός παρονομαστής μπορεί να είναι το ίδιο το κάπνισμα και όχι απαραίτητα η κακή κατάσταση των δοντιών και των ούλων. Ανάλογη είναι και η περίπτωση της κατάθλιψης. Έρευνες δείχνουν ότι τα άτομα που πάσχουν από αυτή τη διαταραχή είναι λιγότερο πιθανό να επισκέπτονται τακτικά τον οδοντίατρο, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης τερηδόνας ή άλλων οδοντικών προβλημάτων που παραμένουν χωρίς θεραπεία. Παράλληλα, η κατάθλιψη συνδέεται με υψηλότερα ποσοστά καπνίσματος και αυξημένη κατανάλωση ζάχαρης, δύο παράγοντες που μπορούν να επιβαρύνουν σημαντικά τη στοματική υγεία. Επιπλέον, ορισμένα φάρμακα που χορηγούνται για την αντιμετώπιση της κατάθλιψης μπορούν να μειώσουν την παραγωγή σάλιου, αυξάνοντας έτσι τον κίνδυνο εμφάνισης τερηδόνας.
Πώς να διατηρήσεις τη στοματική σου υγεία
Παρά τις ολοένα και περισσότερες ενδείξεις που συνδέουν τη στοματική υγεία με τη συνολική υγεία του οργανισμού, η φροντίδα των δοντιών συχνά καταλήγει χαμηλά στη λίστα με όλα όσα καλούμαστε να κάνουμε καθημερινά για να φροντίζουμε τον εαυτό μας. Οι τακτικοί οδοντιατρικοί έλεγχοι βοηθούν στον εντοπισμό προβλημάτων σε πολύ πρώιμο στάδιο, πριν εμφανιστεί πόνος, όταν η θεραπεία είναι πιο απλή και συνήθως λιγότερο δαπανηρή. Ακόμη και αν δεν έχεις συμπτώματα, μπορεί να υπάρχουν προβλήματα που ένας οδοντίατρος μπορεί να διαγνώσει και να αντιμετωπίσει έγκαιρα, πριν εξελιχθούν και προκαλέσουν πόνο.
Το πόσο συχνά πρέπει να επισκέπτεται κάποιος τον οδοντίατρο εξαρτάται από τις ανάγκες και το ιστορικό του. Για ορισμένους, μία ή δύο επισκέψεις τον χρόνο είναι αρκετές για να διατηρήσουν καλή στοματική υγεία, ενώ άλλοι μπορεί να χρειάζονται συχνότερη παρακολούθηση. Ο οδοντίατρος σου θα σε καθοδηγήσει σχετικά με το κατάλληλο χρονικό διάστημα για τους προληπτικούς ελέγχους, τους καθαρισμούς και τις θεραπείες, ανάλογα με τις δικές σου ανάγκες και τη γενικότερη κατάσταση της υγείας σου.
Η υιοθέτηση ορισμένων καθημερινών συνηθειών μπορεί επίσης να συμβάλει σημαντικά στη διατήρηση της στοματικής υγείας:
- Βούρτσιζε τα δόντια σου δύο φορές την ημέρα για δύο λεπτά, χρησιμοποιώντας οδοντόκρεμα με φθόριο και οδοντόβουρτσα με μαλακές τρίχες, ώστε να προλαμβάνεται η υποχώρηση των ούλων.
- Καθάριζε τα μεσοδόντια διαστήματα τουλάχιστον μία φορά την ημέρα με οδοντικό νήμα ή άλλο κατάλληλο μεσοδόντιο καθαριστικό.
- Φρόντισε να πίνεις αρκετό νερό μέσα στην ημέρα.
- Μάσησε τσίχλα χωρίς ζάχαρη περίπου 20 λεπτά μετά το γεύμα, καθώς βοηθά στην παραγωγή σάλιου.
- Περιόρισε την πρόσθετη ζάχαρη που περιέχεται σε αναψυκτικά, δημητριακά, γλυκά και αρτοσκευάσματα.
- Απόφυγε το συνεχές τσιμπολόγημα ανάμεσα στα γεύματα. Τα μικρά και συχνά σνακ δεν διεγείρουν επαρκώς την παραγωγή σάλιου, με αποτέλεσμα υπολείμματα τροφών να παραμένουν περισσότερο στο στόμα και να αυξάνεται ο κίνδυνος τερηδόνας.
- Αν καταναλώσεις όξινες τροφές ή ποτά, όπως εσπεριδοειδή, κρασί, ξίδι ή ανθρακούχα αναψυκτικά, περίμενε 30 έως 60 λεπτά πριν βουρτσίσεις τα δόντια σου. Στο μεταξύ, προτίμησε να ξεπλύνεις το στόμα σου με νερό, καθώς το άμεσο βούρτσισμα μπορεί να προκαλέσει μεγαλύτερη φθορά στο σμάλτο των δοντιών.
Πηγή: The Washington Post
Διάβασε ακόμη:
