Οι αλλαγές των θερμοκρασιών, με βασικό χαρακτηριστικό τις υψηλές θερμοκρασίες, η υπεραλίευση και τα νέα είδη που εμφανίζονται στις θάλασσες της Μεσογείου μεταβάλλουν συνεχώς την εικόνα για τα ψάρια και τα θαλασσινά που καταλήγουν στο τραπέζι μας.
Έτσι, το WWF Ελλάς πριν από λίγο καιρό δημοσίευσε έναν πλήρως ανανεωμένο Οδηγό Υπεύθυνης Κατανάλωσης Ψαρικών, μέσα από τον οποίο στοχεύει να βοηθήσει όσες και όσους καταναλώνουν ψάρια και θαλασσινά, να κάνουν πιο βιώσιμες επιλογές, συμβάλλοντας παράλληλα και στην προστασία των θαλασσών.
Ο νέος οδηγός λοιπόν περιλαμβάνει περισσότερα από 100 είδη ψαρικών, τα οποία συναντάμε ευρέως στην αγορά, αλλά και ορισμένα μη εμπορικά είδη που όμως, αξίζει να τα εντάξουμε στη διατροφή. Τα είδη χωρίζονται σε τέσσερις βασικές κατηγορίες: μεσογειακά είδη, ξενικά είδη, είδη υδατοκαλλιέργειας και εισαγόμενα είδη.
Προσφέρει επίσης πρακτικές συμβουλές για την εποχικότητα των ειδών, βοηθώντας το κοινό να επιλέγει ψάρια και θαλασσινά την κατάλληλη περίοδο, αποφεύγοντας τους μήνες που βρίσκονται σε αναπαραγωγή ή όταν δεν επιτρέπεται η αλίευσή τους.
Το ελάχιστο επιτρεπόμενο μέγεθος που κάθε είδος πρέπει να έχει βάσει νόμου προκειμένου να καταναλωθεί, το μέγεθος της πρώτης γεννητικής του ωρίμανσης, τα χαρακτηριστικά των ειδών, η διατροφή και η μορφολογία τους, οι περιοχές όπου συναντώνται, η κατάσταση των πληθυσμών τους, είναι επίσης πληροφορίες που παρέχονται στον οδηγό.
Ένας στους δύο Έλληνες δεν ξέρει τι είναι τα ξενικά είδη
Προτού ανανεώσει τον οδηγό, το WWF Ελλάς υλοποίησε πανελλαδική έρευνα με σκοπό να συγκεντρώσει και να αξιοποιήσει τη γνώση και τη γνώμη των καταναλωτών σχετικά με την αγορά ψαρικών και θαλασσινών στη χώρα μας.
Σύμφωνα λοιπόν με τα αποτελέσματα της έρευνας, το σύνολο του ελληνικού πληθυσμού αναγνωρίζει τη διατροφική αξία και τη νοστιμιά τους στην 3η θέση, μετά από τα φρούτα και τα λαχανικά. Περίπου ένας στους δύο καταναλώνει ψάρια ή θαλασσινά μία φορά την εβδομάδα, ωστόσο η κατανάλωση στις νέες και στους νέους είναι περιορισμένη.
Περίπου 6 στους 10 Έλληνες ενδιαφέρονται για το θέμα της υπεύθυνης κατανάλωσης ψαριών, όμως παρ’ όλα αυτά, περίπου ένας στους δύο Έλληνες δηλώνει ότι δεν γνωρίζει τι είναι τα ξενικά είδη, ενώ μεγάλη μερίδα του κοινού έχει συγκεχυμένες απόψεις σχετικά με την επικινδυνότητα και την ασφάλεια στην κατανάλωση.
Τα ξενικά είδη
Ας δούμε λοιπόν τι ακριβώς εννοούμε με τον όρο «ξενικά είδη». Πρόκειται για οργανισμούς που έρχονται στις θάλασσές μας από άλλες περιοχές και διαταράσσουν τα τοπικά οικοσυστήματα. Οι ανθρωπογενείς παρεμβάσεις, η υπεραλίευση και η κλιματική αλλαγή με την άνοδο της θερμοκρασίας, βοηθούν αυτά τα είδη να εγκαθίστανται και να εξαπλώνονται πιο εύκολα. Αυτό συχνά οδηγεί σε ανταγωνισμό με τα ντόπια είδη, αρνητικές αλλαγές στην τροφική αλυσίδα και τα οικοσυστήματα και οικονομικές επιπτώσεις στην αλιεία. Η κατανάλωσή τους αποτελεί πλέον κομβικό κομμάτι της προσαρμογής στην κλιματική αλλαγή και της προστασίας της βιοποικιλότητας.
Ο ανανεωμένος οδηγός
Στα ξενικά είδη, στον νέο οδηγό βρίσκουμε τα παρακάτω:
Άσπρος Γερμανός – Αγριόσαλπα: Αναγνωρίζεται από το γκρίζο λαδί χρώμα της και έχει οριζόντιες κίτρινες λωρίδες και σημάδια σε όλο το σώμα.
Γαρίδα Ατλαντικού: Αναγνωρίζεται από χρώμα κοκκινωπό - καφετί με πολυάριθμα σκούρα στίγματα.
Κοκκινόπυγος αχινός – Μακράκανθος αχινός: Αναγνωρίζεται από το μαύρο του χρώμα και τα ιδιαίτερα μεγάλα αγκάθια. Στο κάτω μέρος του έχει έντονο πορτοκαλί δακτύλιο ενώ έχει και πέντε λευκές κηλίδες στη σφαιρική θήκη.
Λεοντόψαρο: Αναγνωρίζεται από τα μεγάλα σαν βεντάλιες πτερύγια. Έχει κάθετες κόκκινες - κεραμιδί λωρίδες σε όλο το σώμα.
Λοχίας: Aναγνωρίζεται από την έντονα κίτρινη λωρίδα κατά μήκος του σώματος που χωρίζει την άνω με την κάτω περιοχή του σώματος.
Μαυρολοχίας: Αναγνωρίζεται από λαδί χρώμα στη ράχη και λευκό στην κοιλιά. Εμφανίζει μια οριζόντια μαύρη λωρίδα κατά μήκος της πλευρικής γραμμής και μια μαύρη κηλίδα στην άνω περιοχή της ουράς του.
Μαύρος Γερμανός – Μαύρη Αγριόσαλπα
Μπλε Καβούρι: Αναγνωρίζεται από το πράσινο-λαδί χρώμα στο κέλυφος. Έχει έντονο κυανό χρώμα στις δαγκάνες και στα πόδια με κόκκινα και πορτοκαλί σημάδια.
Ξενικό γκριζομπάρμπουνο: Αναγνωρίζεται από το ανοιχτό καφέ αμμώδες χρώμα του και έχει έντονα κόκκινα σημάδια στην κοιλιακή περιοχή. Παράλληλες κόκκινες λωρίδες σε όλα τα πτερύγια.
Ξενικός σκάρος: Χαρακτηρίζεται από μεγάλη χρωματική ποικιλία από έντονο κίτρινο ή πορτοκαλί μέχρι πράσινο ή κυανό. Τα λέπια του έχουν γαλάζια ρομβοειδή σημάδια.
Σαρδελόγαυρος: Αναγνωρίζεται από το σκούρο γκρι-κυανό χρώμα που έχει στη ράχη και το ασημένιο χρώμα στα πλευρά και στην κοιλιά. Στο σώμα και στα πτερύγια έχει κίτρινες και πορτοκαλί αποχρώσεις και μεγάλα μάτια.
Σουπιοκαλάμαρο: Έχει έντονες ιριδίζουσες αποχρώσεις σε όλο το σώμα και μια λευκή γραμμή κατά μήκος της ράχης με πολυάριθμες κάθετες λευκές λωρίδες πλευρικά.
Τρομπέτα: Αναγνωρίζεται από το πράσινο μπλε χρώμα στη ράχη και το λευκό στην κοιλιά. Έχει έντονες κυανές και γαλάζιες λωρίδες και στίγματα κατά μήκος του σώματος.
Για περισσότερες πληροφορίες για τα ξενικά, αλλά και τα μεσογειακά είδη, μπες στο https://fishguide.wwf.gr/
Διαβασε ακόμη:
