Υπάρχουν κάποια φυτά που τα γνωρίζουμε σχεδόν αποκλειστικά από τον καρπό τους. Αλλά η συκιά δεν συγκαταλέγεται σε ένα από αυτά.
Μπορεί το σύκο και το άρωμά του να έχει συνδεθεί με τη Μεσόγειο, την ελληνική ύπαιθρο και μια ιστορία που πηγαίνει πίσω χιλιάδες χρόνια αλλά η συκιά προσφέρει περισσότερα. Συγκεκριμένα, τα φύλλα της έχουν από μόνα τους ιδιαίτερο ενδιαφέρον: μπορούν να αξιοποιηθούν άλλοτε ως πρακτικό περίβλημα για το μαγείρεμα και άλλοτε ως πρώτη ύλη για αφεψήματα και αρωματικές παρασκευές.
Ένα φύλλο με ιστορία
Η ιστορία της συκιάς είναι πολύ μεγάλη. Ευρήματα σύκων ηλικίας περίπου 11.400 ετών από την κοιλάδα του Ιορδάνη έχουν οδηγήσει στην εκτίμηση ότι η συκιά συγκαταλέγεται στα πρώτα φυτά που ο άνθρωπος επιχείρησε να εξημερώσει.
Δεν είναι κιόλας τυχαίο ότι στα βιβλικά κείμενα ο άνθρωπος, όπως αναφέρεται, κρύβει από ντροπή τη γύμνια του με ένα «φύλλο συκής» - περιγραφή που έχει οδηγήσει και στη δημιουργία εκατοντάδων, ανάλογων ζωγραφικών απεικονίσεων στη δυτική τέχνη.
Στον ελλαδικό χώρο, η παρουσία της συκιάς είναι επίσης πανάρχαια και συνδέεται ήδη από τους προϊστορικούς χρόνους με την καθημερινή διατροφή.
Οι αρχαίες πηγές, πέρα από την κατανάλωση σύκων, μιλούν ειδικότερα και για τα περίφημα «θρία»: παρασκευάσματα των οποίων τα υλικά τυλίγονταν σε φύλλα συκιάς και στη συνέχεια, ψήνονταν.
Και αυτή η μέθοδος παρασκευής γινόταν αφενός, για να δοθεί παραπάνω άρωμα και γεύση και αφετέρου, για να προστατευθεί το περιεχόμενο μέσα σε αυτά από την άμεση θερμότητα και να διατηρηθεί συνεπώς μέρος της υγρασίας του (κάτι ανάλογο με τους «ντολμάδες»).
Από τον αρχαίο φούρνο στη σύγχρονη γαστρονομία
Το ενδιαφέρον για το συκόφυλλο δεν έμεινε ωστόσο θαμμένο στην αρχαιότητα. Στη σύγχρονη γαστρονομία αλλά και σε τοπικές, παραδοσιακές κουζίνες, όπως η κρητική, χρησιμοποιείται ως αρωματικό στοιχείο, ως περίβλημα για ψάρια και τυριά, αλλά και σε γλυκές παρασκευές.
Τα νεαρά, τρυφερά φύλλα είναι τα καταλληλότερα για το τύλιγμα και ένα σύντομο ζεμάτισμα τους μπορεί μάλιστα να τα κάνει πιο εύκαμπτα και εύκολα στη χρήση.
Η έλξη τους προέρχεται κυρίως από το άρωμά τους. Όταν θερμαίνονται ή εκχυλίζονται, τα φύλλα αποκτούν ένα χαρακτηριστικό προφίλ με νότες που παραπέμπουν σε ξηρούς καρπούς.
Και τσάι από φύλλα συκιάς
Τα φύλλα της συκιάς έχουν χρησιμοποιηθεί ιστορικά και ως βάση για αφεψήματα. Αυτά, επειδή περιέχουν φαινόλες, οργανικά οξέα και διάφορα φυτοχημικά συστατικά, μπορούν να προσφέρουν αντιοξειδωτική δράση στον οργανισμό και να μειώσουν τη φλεγμονή. Επιπλέον, φαίνεται πώς έχουν και ευεργετικές επιδράσεις στη ρύθμιση του σακχάρου.
Μια απλή μέθοδος παρασκευής είναι να τοποθετήσεις τα αποξηραμένα φύλλα σε βραστό νερό, να τα αφήσεις σκεπασμένα για περίπου 15 λεπτά και, στη συνέχεια, να σουρώσεις το έγχυμα.
Προσοχή
Η χρήση των φύλλων συκιάς στη μαγειρική είναι γενικά εφικτή, όμως χρειάζεται προσοχή κατά τη συλλογή και τον χειρισμό τους, λόγω του λευκού γαλακτώδους χυμού που βγάζει η συκιά.
Το συκόγαλα περιέχει συγκεκριμένα φουρανοκουμαρίνες, οι οποίες σε επαφή με το δέρμα και υπό την επίδραση της υπεριώδους ακτινοβολίας μπορεί να προκαλέσουν φωτοτοξική αντίδραση, όπως ερυθρότητα, ερεθισμό ή φουσκάλες.
Για μεγαλύτερη ασφάλεια, καλύτερα λοιπόν να φοράς γάντια κατά τη συλλογή τους και έπειτα, να πλένεις σχολαστικά τόσο τα φύλλα και όσο και τα χέρια σου.
Διάβασε ακόμα:
